Voor ecologen in Nederland en Vlaanderen

Vleermuisgeluiden analyseren: een seizoen opnames, per soort gesorteerd.

BioSonic is Zweedse software die vleermuisgeluiden automatisch analyseert: een webplatform dat met deep learning op spectrogrammen Europese vleermuissoorten herkent in de opnames van je batdetector. Het is gemaakt voor ecologische adviesbureaus, onderzoekers en overheden in Nederland en Vlaanderen die vleermuisonderzoek doen, van het vleermuisprotocol tot windparken. Je uploadt WAV-bestanden, BioSonic sorteert elke opname per soort en filtert ruis, en jij controleert en exporteert het resultaat.

Werkt met WAV en FLAC van full-spectrum detectoren (AudioMoth, Song Meter, Echo Meter, Pettersson, Elekon Batlogger, Anabat en andere), plus Anabat zero-crossing-bestanden.

Het knelpunt

Stationaire detectoren leveren meer opnames dan je kunt bekijken.

Een paar automatische batdetectoren die een seizoen bij een woonwijk, langs een watergang of op een windmast hangen, leveren al snel tienduizenden opnames op. Een groot deel daarvan is ruis: wind, regen, sprinkhanen en apparatuur. Automatische determinatie helpt, maar juist bij de lastige groepen zoals Myotis en grootoorvleermuizen blijft een ervaren blik nodig.3

Zonder goede voorsortering gaan dagen op aan het doorklikken van sonogrammen met ruis en gewone dwergvleermuizen, voordat het rapport zelfs maar begint. Bij een Brits ecologisch adviesbureau kostte dezelfde surveynacht met BioSonic 50 minuten in plaats van 2,5 uur met hun vorige werkwijze in Kaleidoscope Pro.2 Lees de casestudy ›

66%
minder analysetijd op dezelfde surveynacht: 2,5 uur werd 50 minuten
Casestudy, Brits adviesbureau

Zo werkt het

Van ruwe opnames naar soortenlijst in drie stappen.

Upload je opnames

Sleep full-spectrum WAV-bestanden van elke batdetector naar je project. Er is niets te installeren: BioSonic werkt in de browser, op Windows, Mac of Linux.

De AI sorteert per soort

Beeldherkenning op spectrogrammen determineert elke opname, tot zeven soorten per opname. Foerageergeluiden (feeding buzzes) en sociale roepen worden gemarkeerd, en ruis en lege opnames worden eruit gefilterd.

Controleren en exporteren

Je loopt een lijst door die gerangschikt is op betrouwbaarheidsscore, past determinaties aan waar nodig en exporteert elke opname met datum en tijd naar CSV of Excel, of maakt grafieken en kaarten voor je rapport.

Soorten

De vleermuizen van Nederland en Vlaanderen.

BioSonic classificeert Europese vleermuissoorten. Daaronder vallen de soorten die je in Nederland en Vlaanderen tegenkomt, zoals:

Eerlijk is eerlijk: niet elke soort is op geluid even goed te herkennen. Myotis-soorten tot op soortniveau, zoals meervleermuis tegenover watervleermuis, en de grootoorvleermuizen (Plecotus) vragen altijd handmatige controle. Baardvleermuis en Brandts vleermuis zijn op geluid niet betrouwbaar te scheiden. Dat geldt voor elke classifier: in een peer-reviewed test uit 2024 kon geen van drie geteste programma's, Kaleidoscope Pro inbegrepen, Myotis betrouwbaar tot op soort determineren.4

Daarom krijgt elke determinatie een betrouwbaarheidsscore en zet BioSonic twijfelgevallen bovenaan je controlelijst. Ook binnen de Nyctaloïden (laatvlieger, rosse vleermuis, bosvleermuis, tweekleurige vleermuis) is een tweede blik op twijfelachtige opnames verstandig. Het model is getraind op meer dan 2,5 miljoen geverifieerde vleermuisroepen en 3,5 miljoen ruisbestanden uit heel Europa, samengesteld door 12 vleermuisexperts, en elk weekend komt er een nieuw model live.

Toepassingen

Gemaakt voor vleermuisonderzoek in de praktijk.

Vleermuisprotocol en gebouwen

Bij onderzoek naar gebouwbewonende vleermuizen volgens het vleermuisprotocol blijven de veldbezoeken jouw vakwerk. BioSonic verwerkt de opnames van die bezoeken en van de stationaire detectoren die je erbij ophangt, zodat je sneller ziet welke soorten waar en wanneer actief zijn.

Na-isolatie, renovatie en sloop

Spouwmuurisolatie, renovatie en sloop vragen vaak veel detectornachten per wijk of gebied, ook binnen een soortenmanagementplan (SMP). Met automatische soortherkenning verwerk je die hoeveelheid zonder dat de analyse de bottleneck wordt.

Omgevingswet en ontheffing

Voor een omgevingsvergunning voor een flora- en fauna-activiteit (voorheen een ontheffing onder de Wet natuurbescherming) of een afwijking onder het Vlaamse Soortenbesluit onderbouw je welke soorten er voorkomen. Elke determinatie heeft een betrouwbaarheidsscore en elke handmatige correctie wordt vastgelegd, dus je onderbouwing blijft controleerbaar.

Windparken en windturbines

Gondel- en mastmetingen leveren grote datasets vol ruis. BioSonic is mede getraind op ruis van gondeldetectoren en exporteert elke gedetermineerde opname met datum en tijd, zodat je die zelf combineert met wind- en temperatuurdata van de turbine. Een stilstandvoorziening berekent BioSonic niet. Meer over windparken ›

Samen in één project

Je hele team werkt in hetzelfde project via één organisatieaccount, zonder kosten per gebruiker en zonder licentiesleutels of projectbestanden die rondgemaild worden. Wie wat heeft gecontroleerd of aangepast, wordt vastgelegd.

Je data in de EU

Opnames en resultaten worden opgeslagen in de EU, voornamelijk in het eigen datacentrum van BioSonic in Zweden, en verwerkt volgens de AVG. Verbindingen zijn versleuteld, geüploade audio staat in versleutelde opslag en je data wordt tot 9 jaar bewaard. Over beveiliging ›

Nauwkeurigheid

Getest door een derde partij, als eerste geëindigd.

In een benchmark van derde partij Wilder Sensing, op 5.325 voorspellingen, behaalde BioSonic een F1-score van 98,7% en eindigde het als eerste van alle geteste classifiers. In dezelfde test gaf BioSonic 13,4 keer minder fout-positieven dan Kaleidoscope Pro.1

Minder fout-positieven betekent minder ruis en minder verkeerde determinaties om weg te klikken, vooral bij grote datasets van stationaire detectoren. De volledige methode en uitkomsten staan op de benchmarkpagina.

98,7%
F1-score in een benchmark van een derde partij, 5.325 voorspellingen
Wilder Sensing, nummer 1 van alle geteste classifiers

Batdetectoren

Werkt met de detector die je al hebt.

BioSonic leest WAV- en FLAC-opnames van alle gangbare full-spectrum batdetectoren: AudioMoth, Wildlife Acoustics Song Meter (ook de SM4) en Echo Meter, Elekon Batlogger, Titley Anabat en Pettersson, plus Anabat zero-crossing-bestanden. Je uploadt de bestanden zoals de detector ze heeft opgenomen, zonder conversie of voorbewerking. Of je nu met een handdetector langs een gevel loopt of een automatische batdetector wekenlang laat hangen, de verwerking is hetzelfde.

Vergelijking

BioSonic naast andere vleermuissoftware.

In Nederland en Vlaanderen werken veel bureaus met Kaleidoscope Pro van Wildlife Acoustics, BatExplorer van Elekon of SonoChiro. Dat zijn gevestigde programma's met een eigen aanpak. Kaleidoscope Pro en BatExplorer zijn desktopsoftware die je op elke computer installeert; BioSonic draait in de browser en je hele team werkt in hetzelfde project. BatExplorer is vooral ontworpen voor de Batlogger van Elekon, BioSonic leest WAV van elke detector zonder dat je functies inlevert.

Op nauwkeurigheid: in de benchmark van Wilder Sensing gaf BioSonic 13,4 keer minder fout-positieven dan Kaleidoscope Pro. Voor BatExplorer en SonoChiro bestaat geen openbare vergelijkende benchmark met BioSonic; we raden aan beide naast elkaar te testen op je eigen opnames. Lees de volledige vergelijkingen met Kaleidoscope Pro en BatExplorer, of die met SonoBat en de BTO Acoustic Pipeline, twee programma's die vooral in het Verenigd Koninkrijk gebruikt worden.

Veelgestelde vragen

Wat ecologen als eerste vragen.

Welke software herkent vleermuissoorten automatisch?

BioSonic is software die vleermuissoorten automatisch herkent in opnames van je batdetector. Het is een Zweeds webplatform dat met deep learning op spectrogrammen Europese vleermuissoorten determineert, foerageergeluiden en sociale roepen markeert en ruis wegfiltert. Andere programma's die in Nederland en Vlaanderen gebruikt worden zijn onder meer Kaleidoscope Pro, BatExplorer en SonoChiro.

Hoe kan ik vleermuisgeluiden automatisch analyseren?

Je uploadt de full-spectrum WAV-bestanden van je batdetector in BioSonic, waarna de AI elke opname per soort sorteert. Daarna controleer je de determinaties in het spectrogram, gerangschikt op betrouwbaarheidsscore, en exporteer je de resultaten naar CSV of Excel. Er is niets te installeren: het werkt in de browser.

Is automatische determinatie betrouwbaar genoeg voor vleermuisonderzoek en een ontheffing?

Ja, als hulpmiddel naast deskundige controle. BioSonic haalde een F1-score van 98,7% in een benchmark van derde partij Wilder Sensing (5.325 voorspellingen) en eindigde als eerste van alle geteste classifiers.1 Elke determinatie heeft een betrouwbaarheidsscore, en Myotis-soorten op soortniveau en grootoorvleermuizen (Plecotus) controleer je altijd handmatig. Zo blijft je onderbouwing voor een omgevingsvergunning of ontheffing controleerbaar.

Welke batdetectoren werken met BioSonic?

BioSonic werkt met WAV- en FLAC-opnames van alle gangbare full-spectrum batdetectoren: AudioMoth, Wildlife Acoustics Song Meter en Echo Meter, Elekon Batlogger, Titley Anabat en Pettersson, plus Anabat zero-crossing-bestanden. Je uploadt de bestanden zoals de detector ze opneemt, zonder conversie.

Kan BioSonic meervleermuis en watervleermuis uit elkaar houden?

BioSonic geeft voor Myotis-opnames een soortvoorstel met betrouwbaarheidsscore, maar Myotis-soorten tot op soortniveau moet je altijd zelf controleren. Hun roepen overlappen sterk in frequentie en vorm. Baardvleermuis en Brandts vleermuis zijn op geluid zelfs niet betrouwbaar te scheiden.3,4 BioSonic doet het sorteerwerk, zodat jouw tijd naar juist deze lastige opnames gaat.

Wat is het verschil tussen BioSonic en Kaleidoscope Pro of BatExplorer?

BioSonic draait in de browser en je hele team werkt in hetzelfde project, terwijl Kaleidoscope Pro en BatExplorer desktopprogramma's zijn die je op elke computer installeert. BioSonic markeert foerageergeluiden en sociale roepen automatisch en leest WAV van elke detector. In de benchmark van derde partij Wilder Sensing gaf BioSonic 13,4 keer minder fout-positieven dan Kaleidoscope Pro.1 Voor BatExplorer bestaat geen openbare vergelijkende benchmark. Vergelijking met Kaleidoscope Pro › Vergelijking met BatExplorer ›

Waar worden mijn opnames opgeslagen, en voldoet BioSonic aan de AVG?

Je opnames en resultaten worden opgeslagen in de EU, voornamelijk in het eigen datacentrum van BioSonic in Zweden. Biosonic AB is een Zweeds bedrijf en verwerkt gegevens volgens de AVG (GDPR). Verbindingen zijn versleuteld en geüploade audio staat in versleutelde opslag. Opnames en resultaten worden tot 9 jaar bewaard. Meer over beveiliging ›

Is BioSonic geschikt voor vleermuismonitoring bij windturbines?

Ja, BioSonic wordt gebruikt voor vleermuismonitoring bij windparken, zowel voor als na de bouw. Het verwerkt grote, ruisrijke datasets van gondel- en gronddetectoren, determineert soorten en gedrag en exporteert elke opname met datum en tijd naar CSV of Excel. Die combineer je zelf met wind- en temperatuurdata van de turbine; BioSonic berekent zelf geen stilstandvoorziening.

Bronnen

Elke bewering, met bron.

We schrijven voor vakgenoten, dus de cijfers op deze pagina zijn onderbouwd met tests van derden en peer-reviewed literatuur.

  1. Benchmark door derde partij Wilder Sensing, 5.325 voorspellingen; BioSonic op de eerste plaats met een F1-score van 98,7%, met 13,4 keer minder fout-positieven dan Kaleidoscope Pro. Volledige methode op onze benchmarkpagina.
  2. Casestudy van een Brits ecologisch adviesbureau: dezelfde surveynacht (4.200 bestanden, 10,3 GB) kostte ongeveer 2,5 uur in Kaleidoscope Pro en ongeveer 50 minuten in BioSonic, 66% minder tijd. Lees de casestudy.
  3. Rydell, J. et al. (2017) Testing the performance of automated identification of bat echolocation calls, Ecological Indicators 78, 416-420. Automatische classifiers bleken bij Plecotus auritus en Myotis-soorten sterk wisselend te presteren; de auteurs pleiten voor voorzichtigheid.
  4. Solick, D.I. et al. (2024) Automated echolocation classifiers vary in accuracy for northeastern U.S. bat species, PLOS ONE 19(6): e0300664. Van drie geteste classifiers, waaronder Kaleidoscope Pro, kon geen enkele roepen betrouwbaar tot op Myotis-soort determineren; de auteurs adviseren controle door een deskundige vóór besluiten over bescherming of vergunningen.

Probeer het op je eigen opnames.

Upload een map met WAV-bestanden en zie een hele nacht zichzelf per soort sorteren. Gratis, in de browser, zonder installatie.

support@biosonic.se · +46 72 744 65 85